Antoni Stawarz

Bloodless liberation of Krakow
Bezkrwawe wyzwolenie Krakowa
Mateusz Lagosz Przetłumacz na polski Translate to English
Mural "100-Year Anniversary of the Incorporation of Podgórze and Kraków", Antoni Stawarz portrayed in the upper right corner
Daria Nawrot
Mural "100-lecie połączenia Podgórza z Krakowem", Antoni Stawarz sportretowany w prawym górnym rogu
Daria Nawrot

Antoni Stawarz was born on 6 January 1889 in Tuchow, Poland (then Galicia, Austro-Hungary). His family was of Polish Tatar origin. He had eight siblings. Stawarz finished primary school in Strzeszyn and secondary school (gymnasium) in Nowy Sacz. In the third grade of the gymnasium he started to be involved into the Polish underground independence actions. Stawarz studied Law at Jagiellonski University in Krakow and during World War I he fought in the Austro-Hungarian army. In 1917 he was promoted to the rank of colonel.

In 1918 Stawarz met a few Polish deserters from the Austrian army and after that started leading reconnaisance missions to explore the oncoming possibility for Polish independence. In October 1918 he saw the oncoming possibility of taking military control over Krakow from the Austrian forces. On 31 October, now a colonel, Stawarz led Polish soldiers (among them volunteer farmers and railroad workers) who took control of the military base located in Podgorze on Kalwaryjska street. From there he controlled the movements of the Polish forces towards downtown Krakow. The Austrian forces stationed in Krakow surrendered to the Polish forces commanded by Antoni Stawarz on 1 November. During the whole military operation in Krakow no one was harmed by Stawarz's soldiers and they didn’t shoot one bullet. Point after point, they took control, and liberated the city from the Austrian army that day. Poland regained its independence after more than 123 years of partitions.

REFERENCES/FURTHER READING:
A. Stawiarski, 2018. Antoni Stawarz, człowiek czynu – nie dla kariery, lecz dla ojczyzny. Inetria Nowa Historia.
K. Pięciak, Małopolscy Bohaterowie Niepodległości. Antoni Stawarz (1889-1955)- organizator oswobodzenia Krakowa spod władzy austrickiej. Kraków: Instytut Pamięci Narodowej.
A. Kostrzewski, Antoni Józef Stawarz. Internetowy Polski Słownik Biograficzny.

Antoni Stawarz urodził się 6 stycznia 1899 w Tuchowie, Polska (wtedy Galicja, Austro-Węgry). Z pochodzenia był polskim Tatarem, miał osmioro rodzeństwa. Ukończył szkołę podstawową w Strzeszynie i gimnazjum w Nowym Sączu. W trzeciej klasie gimnazjum zaczął być członkiem podziemia niepodległościowego. Studiował także prawo na uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie. Podczas pierwszej wojny światowej walczył w Armii Austro-Węgierskiej, w 1917 został mianowany porucznikiem.

W 1918 spotkał się on z polskimi dezerterami z armii Austriackiej, po czym zaczął być odpowiedzialny za akcję informujące o nadchodzącej możliwości uzyskania niepodległości Polski. W Październiku 1918 zobaczył on możliwość militarnego przejęcia kontroli nad Krakowem z rąk sił Austriackich. 31 Października jako pułkownik poprowadził żołnierzy polskich(wśród których byli wolontariusze, chłopi i pracownicy kolei) do przejęcia kontroli nad bazą wojskową w Podgórzu na ulicy Kalwaryjskiej. Stamtąd kontrolował on ruchy wojsk polskich w kierunku centrum Krakowa. Austriackie wojska stacjonujące w Krakowie poddały się wojskom dowodzonym przez Stawarza pierwszego listopada. Podczas całej operacji wojskowej w Krakowie nikt nie został raniony przez żołnierzy Stawarza, punkt po punkcie przejmowali oni kontrolę i zdemilitaryzowali wojska Austriackie w ten dzień. W 1918 roku Polska odzyskała niepodległość po ponad 123 latach zaborów.

ŹRÓDŁA/POLECANA LITERATURA:
A. Stawiarski, 2018. Antoni Stawarz, człowiek czynu – nie dla kariery, lecz dla ojczyzny. Inetria Nowa Historia.
K. Pięciak, Małopolscy Bohaterowie Niepodległości. Antoni Stawarz (1889-1955)- organizator oswobodzenia Krakowa spod władzy austrickiej. Kraków: Instytut Pamięci Narodowej.
A. Kostrzewski, Antoni Józef Stawarz. Internetowy Polski Słownik Biograficzny.